آموزش نصب و راه اندازی  ups

ups یا منبع تغذیه بدون وقفه، یک دستگاه الکترونیکی است که در صورت قطع یا نوسان شدید برق، از طریق باتری های داخلی، تغذیه برق مورد نیاز دستگاه های حساس و الکترونیکی را تامین می کند. ups باعث می شود که دستگاه های متصل به آن، در صورت قطع برق، بدون خاموش شدن یا خراب شدن، به کار خود ادامه دهند. ups همچنین با تصحیح شکل موج و ولتاژ خروجی، از آسیب رسیدن به دستگاه های الکترونیکی در برابر نوسانات و اختلالات شبکه برق جلوگیری می کند.

ups های مختلف با توجه به نوع شکل موج خروجی، نوع ترانس، نوع باتری و زمان پشتیبانی، دسته بندی می شوند. برای انتخاب ups مناسب، باید توان مورد نیاز دستگاه های متصل به آن را محاسبه کرده و با توجه به نوع کاربرد و اولویت های خود، ups با شکل موج، ترانس، باتری و زمان پشتیبانی مناسب را انتخاب کنید.

محاسبه توان مورد نیاز:

برای محاسبه توان مورد نیاز ups، باید توان همه دستگاه هایی که قرار است به ups متصل شود را جمع کنید. توان هر دستگاه را می توانید از روی برچسب چسبیده به آن یا از طریق سایت سازنده آن پیدا کنید. توان هر دستگاه به صورت وات (W) یا ولت آمپر (VA) بیان می شود. اگر توان به صورت وات باشد، باید ضرف جار (PF) را هم در نظر بگیرید. ضرف جار چیزی است که نشان می دهد که چقدر از توان وارده به دستگاه، در حالت فعال است. ضرف جار هر دستگاه را هم معمولاً در روی برچسب چسبیده به آن یا در سایت سازنده آن ذکر شده است. ضرف جار عادتاً عدد کسری بین صفر و یک است. برای محاسبه توان به صورت ولت آمپر، باید توان به صورت وات را تقسیم بر ضرف جار کنید. مثلاً اگر توان یک دستگاه 100 وات باشد و ضرف جار آن 0.8 باشد، توان به صورت ولت آمپر برابر است با:

100/0.8=125VA

بعد از محاسبه توان هر دستگاه به صورت ولت آمپر، باید توان همه دستگاه ها را جمع کنید. مجموع توان همه دستگاه ها، توان مورد نیاز ups را نشان می دهد. مثلاً اگر قرار باشد یک کامپیوتر، یک مانیتور، یک پرینتر و یک مودم به ups متصل شوند و توان هر کدام به صورت ولت آمپر به ترتیب برابر باشد با 300، 100، 200 و 50، توان مورد نیاز ups برابر است با:

300+100+200+50=650VA

بعد از محاسبه توان مورد نیاز ups، باید حدود 20 درصد اضافه کنید تا در صورت افزایش توان دستگاه ها یا اضافه شدن دستگاه جدید، ups قادر به پشتیبانی از آنها باشد. پس در مثال قبل، توان ups باید حدوداً برابر باشد با:

650×1.2=780VA

انتخاب نوع شکل موج خروجی:

ups های مختلف با توجه به نوع شکل موج خروجی، به سه دسته اصلی تقسیم می شوند: ups های شکل موج خروجی مربعی، ups های شکل موج خروجی سینوسی و ups های شکل موج خروجی سینوسی تقارن.

ups های شکل موج خروجی مربعی، شکل موج خروجی را به صورت پالس های مستطیلی با قطبیت ثابت و عکس العمل سریع در صورت قطع برق ایجاد می کنند. این نوع ups ها مناسب برای دستگاه های الکترونیکی ساده و کم حساس هستند که نیاز به شکل موج خروجی استاندارد ندارند. این نوع ups ها از لحاظ قیمت ارزان تر و از لحاظ عملکرد کم کارآمد تر از سایر نوع ups ها هستند.

ups های شکل موج خروجی سینوسی، شکل موج خروجی را به صورت سینوسی با قطبیت متغیر و عکس العمل سریع در صورت قطع برق ایجاد می کنند.

ند که نیاز به شکل موج خروجی استاندارد و پایدار دارند. این نوع ups ها از لحاظ قیمت گران تر و از لحاظ عملکرد کارآمد تر از نوع مربعی هستند.

 

ups های شکل موج خروجی سینوسی تقارن، شکل موج خروجی را به صورت سینوسی با قطبیت متغیر و عکس العمل کند در صورت قطع برق ایجاد می کنند. این نوع ups ها مناسب برای دستگاه های الکترونیکی بسیار پیچیده و بسیار حساس هستند که نیاز به شکل موج خروجی بسیار پایدار و بدون هارمونیک دارند. این نوع ups ها از لحاظ قیمت بسیار گران تر و از لحاظ عملکرد بسیار کارآمد تر از سایر نوع ups ها هستند.

 

برای انتخاب نوع شکل موج خروجی، باید نوع دستگاه های متصل به ups را در نظر بگیرید. اگر دستگاه های ساده و کم حساس باشند، می توانید از ups های شکل موج خروجی مربعی استفاده کنید. اگر دستگاه های پیچیده و حساس باشند، باید از ups های شکل موج خروجی سینوسی استفاده کنید. اگر دستگاه های بسیار پیچیده و بسیار حساس باشند، باید از ups های شکل موج خروجی سینوسی تقارن استفاده کنید.

 

انتخاب نوع ترانس:

ups های مختلف با توجه به نوع ترانس، به دو دسته اصلی تقسیم می شوند: ups های با ترانس و ups های بدون ترانس.

 

ups های با ترانس، یک ترانس در مسیر خروجی دارند که ولتاژ خروجی را به ولتاژ مورد نظر تغییر می دهد. این نوع ups ها مناسب برای استفاده در شبکه های برق با ولتاژ های مختلف یا در صورت نیاز به تغذیه چند فاز هستند. این نوع ups ها از لحاظ قابلیت جابجایی سخت تر و از لحاظ عملکرد پایدار تر از نوع بدون ترانس هستند.

 

ups های بدون ترانس، چینش الکترونیک دارند که ولتاژ خروجی را به صورت پالس ویدث مودولاسین (PWM) کنترل می کنند. این نوع ups ها مناسب برای استفاده در شبکه های برق با ولتاژ ثابت یا در صورت نبود نیاز به تغذیه چند فاز هستند. این نوع ups ها از لحاظ قابلیت جابجایی آسان تر و از لحاظ عملکرد کم کارآمد تر از نوع با ترانس هستند.

 

برای انتخاب نوع ترانس، باید ولتاژ شبکه برق و نوع تغذیه مورد نظر را در نظر بگیرید. اگر شبکه برق دارای ولتاژ های مختلف باشد یا نیاز به تغذیه چند فاز داشته باشید، باید از ups های با ترانس استفاده کنید. اگر شبکه برق دارای ولتاژ ثابت باشد یا نیاز به تغذیه تک فاز داشته باشید، می توانید از ups های بدون ترانس استفاده کنید.

 

انتخاب نوع باتری:

ups های مختلف با توجه به نوع باتری، به چندین دسته تقسیم می شوند. اما معمولاً دو نوع باتری در ups ها استفاده می شود: باتری های سرب اسید و باتری های لیتیوم یون.

 

باتری های سرب اسید، از جنس سلول های سرب و اسید سولفوریک هستند که با گذشت زمان، شارژ خود را از دست می دهند. این نوع باتری ها مناسب برای استفاده در ups های با ظرفیت کم و متوسط هستند که نیاز به شارژ و تخلیه مکرر ندارند. این نوع باتری ها از لحاظ قیمت ارزان تر و از لحاظ عملکرد کم کارآمد تر از نوع لیتیوم یون هستند.

 

باتری های لیتیوم یون، از جنس سلول های لیتیوم و گرافن هستند که با گذشت زمان، شارژ خود را حفظ می کنند. این نوع باتری ها مناسب برای استفاده در ups های با ظرفیت بالا و پایین هستند که نیاز به شارژ و تخلیه مکرر دارند. این نوع باتری ها از لحاظ قیمت گران تر و از لحاظ عملکرد کارآمد تر از نوع سرب اسید هستند.

 

برای انتخاب نوع باتری، باید ظرفیت و فرکانس استفاده از ups را در نظر بگیرید. اگر ups دارای ظرفیت کم یا متوسط باشد و فقط در صورت قطع بکار گیرید، ی توانید از باتری های سرب اسید استفاده کنید. اگر ups دارای ظرفیت بالا یا پایین باشد و به طور مداوم در حال شارژ و تخلیه باشد، باید از باتری های لیتیوم یون استفاده کنید.

 

 

محل نصب و راه اندازی: ups

برای نصب و راه اندازی ups، باید محل مناسب را انتخاب کنید. محل نصب و راه اندازی ups باید دارای شرایط محیطی مناسب باشد. شرایط محیطی مناسب عبارتند از:

 

دمای مناسب: دمای محل نصب و راه اندازی ups باید در بازه 0 تا 40 درجه سلسیوس باشد. در صورت بالاتر یا پایین تر شدن دما، عملکرد و عمر ups و باتری ها کاهش می یابد. برای حفظ دمای مناسب، باید از تهویه مناسب و دوری از منابع حرارتی مانند آفتاب، رادیاتور، بخاری و غیره اطمینان حاصل کنید.

 

رطوبت مناسب: رطوبت محل نصب و راه اندازی ups باید در بازه 20 تا 80 درصد باشد. در صورت بالاتر یا پایین تر شدن رطوبت، عملکرد و عمر ups و باتری ها کاهش می یابد. برای حفظ رطوبت مناسب، باید از تهویه مناسب و دوری از منابع رطوبتی مانند آب، بخار، تعرق و غیره اطمینان حاصل کنید.

 

گرد و غبار مناسب: گرد و غبار محل نصب و راه اندازی ups باید در حد مجاز باشد. در صورت بالاتر شدن گرد و غبار، عملکرد و عمر ups و باتری ها کاهش می یابد. برای حفظ گرد و غبار مناسب، باید از تمیز کردن منظم ups و دوری از منابع گرد و غبار مانند خاک، سیگار، پنکه و غیره اطمینان حاصل کنید.

 

نویز مناسب: نویز صوتی و الکترومغناطیسی محل نصب و راه اندازی ups باید در حد مجاز باشد. در صورت بالاتر شدن نویز، عملکرد و عمر ups و باتری ها کاهش می یابد. برای حفظ نویز مناسب، باید از دوری از منابع نویز مانند اسپیکر، موتور، فرکانس کننده و غیره اطمینان حاصل کنید.

 

فضای مناسب: فضای محل نصب و راه اندازی ups باید به اندازه کافی باشد تا ups و باتری ها به راحتی جا شوند. همچنین باید فضای کافی بین ups و دستگاه های دیگر یا دیوار ها باشد تا تهویه مناسب صورت گیرد. به علاوه، باید فضای کافی برای دسترسی به ups و باتری ها در صورت نگهداری یا تعویض باشد.

 

اتصالات الکتریکی:

برای اتصالات الکتریکی ups، باید دقت کافی بر روی رنگ و قطبیت سیم ها، نوع و تعداد پریز ها، نوع و تعداد سوئیچ ها و فیوز ها، نوع و تعداد کابل ها و محافظ ها داشته باشید. برای اتصالات الکتریکی ups، باید مراحل زیر را انجام دهید:

 

سپس باید ups را به باتری متصل کنید. برای این کار، باید سیم های ups را به ترمینال های باتری مطابق با قطبیت آنها وصل کنید. معمولاً سیم قرمز، مثبت و سیم مشکی، منفی است. ترمینال های باتری را با استفاده از پیچ و مهره یا کلمپ محکم کنید. اگر از چندین باتری استفاده می کنید، باید آنها را به صورت سری یا موازی به یکدیگر وصل کنید. در حالت سری، ترمینال منفی یک باتری را به ترمینال مثبت باتری دیگر وصل کنید. در حالت موازی، ترمینال های هم قطب را به یکدیگر وصل کنید. ولتاژ خروجی ups باید با ولتاژ باتری ها مطابق باشد.

 

در نهایت باید ups را به دستگاه های مورد نظر متصل کنید. برای این کار، باید سیم های دستگاه ها را به پریز های ups مطابق با رنگ و قطبیت آنها وصل کنید. پریز های ups باید دارای سوئیچ مناسب باشند تا در صورت نیاز، دستگاه ها را روشن یا خاموش کنید. همچنین پریز های ups باید دارای محافظ مناسب باشند تا در صورت افزایش جریان، دستگاه ها را محافظت کنید

 

 

تست و بررسی عملکرد : ups

برای تست و بررسی عملکرد ups، باید مراحل زیر را انجام دهید:

 

ابتدا باید ups را شارژ کنید. برای این کار، باید ups را به شبکه برق وصل کنید و سوئیچ ups را روشن کنید. معمولاً چراغ های نشانگر ups نشان می دهند که چقدر شارژ شده است. زمان شارژ ups به ظرفیت و نوع باتری آن بستگی دارد. اما به طور متوسط، حدود 8 تا 10 ساعت زمان لازم است.

 

سپس باید ups را تست کنید. برای این کار، باید شبکه برق را قطع کنید و ببینید که آیا ups به درستی عمل می کند یا خیر. چک کنید که آیا دستگاه های متصل به ups خاموش نشده اند یا خیر. چک کنید که آیا شکل موج و ولتاژ خروجی ups مناسب است یا خیر. چک کنید که آیا چراغ های نشانگر ups نشان می دهند که در حال پشتیبانی است یا خیر. چک کنید که آیا صدای نامطلوب از ups صادر می شود یا خیر.

 

در نهایت باید ups را بررسی کنید. برای این کار، باید شبکه برق را وصل کنید و ببینید که آیا ups به درستی عمل می کند یا خیر. چک کنید که آیا ups به شبکه برق وصل می شود، به طور خودکار از حالت پشتیبانی خارج شده و شارژ می شود یا خیر. چک کنید که آیا شکل موج و ولتاژ خروجی ups با شبکه برق هماهنگ است یا خیر. چک کنید که آیا چراغ های نشانگر ups نشان می دهند که در حال شارژ است یا خیر. چک کنید که آیا صدای نامطلوب از ups صادر می شود یا خیر.

 

نگهداری و سرویس: ups

برای نگهداری و سرویس ups، باید مراحل زیر را انجام دهید:

 

ابتدا باید ups را تمیز کنید. برای این کار، باید از پارچه خشک و نرم استفاده کنید و گرد و غبار روی ups را پاک کنید. از استفاده از مواد شوینده، آب، الکل و غیره خودداری کنید. همچنین باید از دسترسی حشرات، حیوانات و مواد خورنده به ups جلوگیری کنید.

 

سپس باید ups را تست کنید. برای این کار، باید همان مراحل تست و بررسی عملکرد ups را تکرار کنید و مشکلات احتمالی را رفع کنید.

 

در نهایت باید ups را تعویض کنید. برای این کار، باید مدت زمان عملکرد ups را در نظر بگیرید. معمولاً ups ها دارای عمر مفید 3 تا 5 سال هستند. اگر عملکرد ups کاهش یافته باشد یا علائم سوختگی یا ترکیدگی داشته باشد، باید ups را با یک ups جدید تعویض کنید.